Income Tax Rule: तुम्हाला मिळालेल्या भेटवस्तू आणि वसीयतीवर कर द्यावा लागतो का? जाणून घ्या

[page_hero_excerpt]

तुम्हाला लग्न, वाढदिवस किंवा इतर कोणत्याही खास प्रसंगी मित्र आणि नातेवाईकांकडून भेटवस्तू मिळत असतात. तुम्हाला माहित आहे का की या भेटवस्तूंवरही कर लागू होऊ शकतो?

होय, गिफ्ट आणि वसीयतीवर कर लागू होतो, परंतु काही विशिष्ट नियम आहेत.

या लेखात आपण गिफ्ट आणि वसीयतीवरील कर नियमांबद्दल आणि कर कसा टाळावा याबद्दल माहिती घेणार आहोत.

गिफ्टवर कर:

तुम्हाला मिळालेल्या भेटवस्तूंवर किती कर लागतो हे भेटवस्तू कोणत्याने दिली आणि त्याची किंमत किती आहे यावर अवलंबून आहे.

  • ₹50,000/- पर्यंतच्या भेटवस्तू करमुक्त: जर तुम्ही एका वर्षात ₹50,000/- पर्यंतच्या भेटवस्तू मिळवल्या तर त्यावर तुम्हाला कोणताही कर द्यावा लागणार नाही.
  • नातेवाईकांकडून मिळालेल्या भेटवस्तू करमुक्त: आई-वडील, आजी-आजोबा, पती-पत्नी, भावंडे आणि काही जवळचे नातेवाईक यांकडून मिळालेल्या भेटवस्तू किंमत कितीही असली तरी करमुक्त आहेत.
  • लग्नात मिळालेल्या भेटवस्तू करमुक्त: लग्नाच्या प्रसंगी मिळालेल्या भेटवस्तू देखील करमुक्त आहेत परंतु त्यांची एकूण रक्कम ₹3 लाख/- पर्यंत मर्यादित आहे.
  • इतर भेटवस्तूंवर कर: जर तुम्हाला एखाद्या नातलग्याकडून किंवा ₹50,000/- पेक्षा जास्त मूल्य असलेली भेटवस्तू मिळाली तर तुम्हाला त्यावर कर द्यावा लागेल.

नातेवाईक नसलेल्यांकडून मिळालेल्या भेटवस्तूंवर लागणारा कर तुमच्या कर ब्रॅकेटनुसार ठरवला जातो.

उदाहरणार्थ:

समजा तुम्हाला तुमच्या मित्राकडून ₹1 लाख/- ची भेटवस्तू मिळाली.

जर तुमची वार्षिक उत्पन्न ₹5 लाख/- पेक्षा कमी असेल तर तुम्हाला या भेटवस्तूवर 30% कर द्यावा लागेल, जो ₹30,000/- इतका होईल.

वसीयतीवर कर:

  • भारतात वसीयतनाम्याद्वारे मिळालेल्या संपत्तीवर कोणताही कर लागत नाही.
  • हा नियम कोणत्याही नातेवाईकाकडून मिळालेल्या संपत्तीवर लागू होतो.
  • तथापि, काही अपवाद आहेत.

उदाहरणार्थ, जर एखाद्या मुस्लिम व्यक्तीने मृत्यूनंतर एखाद्याला आपल्या मालमत्तेचा एक तृतीयांश वसीयत केला तर उर्वरित दोन-तृतीयांश हिस्स्यावर कर लागू होऊ शकतो.